Tin thế giới nổi bật trong ngày 8/5

Trong bản tin tổng hợp tin quốc tế nổi bật sáng 8/5, các diễn biến chính tập trung vào nguy cơ bùng phát dịch bệnh, căng thẳng địa chính trị và các động thái ngoại giao quốc tế.

Mỹ – Iran đấu hỏa lực trên eo biển Hormuz

Mỹ và Iran tiếp tục đấu hỏa lực tại eo biển Hormuz trong diễn biến được đánh giá là phép thử nghiêm trọng nhất đối với lệnh ngừng bắn kéo dài suốt một tháng qua giữa hai bên.

Theo Reuters, Iran cáo buộc Mỹ không kích các mục tiêu trên lãnh thổ nước này và nhắm vào các tàu gần eo biển Hormuz. Tehran tuyên bố đã đáp trả bằng tên lửa, máy bay không người lái và xuồng cao tốc nhằm vào các tàu chiến Mỹ.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận ba tàu khu trục USS Truxtun, USS Peralta và USS Mason bị Iran tấn công khi di chuyển qua eo biển Hormuz để tới Vịnh Oman, song khẳng định không có khí tài nào bị phá hủy.

Tổng thống Donald Trump cho biết các tàu chiến Mỹ đã vượt qua eo biển Hormuz “rất thành công” và tuyên bố lệnh ngừng bắn vẫn còn hiệu lực.

Trong khi đó, Washington tiếp tục phong tỏa các cảng Iran sau khi Tehran hạn chế hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz. Theo dữ liệu phân tích dầu khí, lượng dầu xuất khẩu của Iran đã giảm mạnh trong những tuần gần đây.

Ổ dịch hantavirus trên tàu du lịch khiến 3 người chết

Các cơ quan y tế Mỹ đang theo dõi hành khách trên tàu du lịch MV Hondius sau khi xuất hiện ổ dịch hantavirus chủng Andes khiến 8 người mắc bệnh, trong đó có 3 trường hợp tử vong.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) cho biết Bộ Ngoại giao Mỹ đang phối hợp với cơ quan y tế nhiều nước để liên hệ với các hành khách từng đi trên tàu.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), chủng virus được xác định là Andes virus, một biến thể hantavirus ở Nam Mỹ được cho là có khả năng lây từ người sang người trong điều kiện tiếp xúc gần.

Hiện giới chức y tế tại Mỹ, Canada và nhiều nước châu Âu đang truy vết những người từng rời tàu trước khi ổ dịch được phát hiện. CDC khẳng định nguy cơ với công chúng Mỹ hiện vẫn ở mức “cực kỳ thấp”.

Tàu MV Hondius đang di chuyển về phía quần đảo Canary và dự kiến cập cảng Granadilla trên đảo Tenerife vào ngày 10/5. Công ty vận hành cho biết hiện không còn hành khách nào xuất hiện triệu chứng trên tàu.

Tòa án Mỹ bác mức thuế quan toàn cầu 10% của ông Trump

Tòa án Thương mại Mỹ ngày 7/5 ra phán quyết chặn mức thuế quan toàn cầu 10% mà Tổng thống Donald Trump áp dụng với phần lớn hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ.

Hội đồng thẩm phán liên bang cho rằng việc áp thuế theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 là không phù hợp với lý do thâm hụt thương mại mà ông Trump đưa ra.

Phán quyết được thông qua với tỷ lệ 2-1, trong đó tòa bác yêu cầu cấm áp thuế với tất cả nhà nhập khẩu nhưng đồng ý xem xét khiếu nại từ một số doanh nghiệp nhỏ bị ảnh hưởng trực tiếp.

Dù chịu thêm thất bại pháp lý, chính quyền Trump vẫn đang xúc tiến các cuộc điều tra thương mại mới nhằm mở đường cho khả năng áp thuế bổ sung vào giữa năm 2026.

Lãnh đạo Thái Lan, Campuchia nhất trí khôi phục lòng tin

Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul và Thủ tướng Campuchia Hun Manet ngày 7/5 có cuộc gặp hiếm hoi tại Philippines nhằm thảo luận về căng thẳng biên giới giữa hai nước.

Cuộc họp do Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr., Chủ tịch ASEAN năm nay, đề xuất trong bối cảnh Bangkok và Phnom Penh vẫn triển khai lực lượng dọc biên giới sau các đợt xung đột trước đó.

Hai bên nhất trí theo đuổi các biện pháp xây dựng lòng tin, giảm leo thang và thúc đẩy tiến trình bình thường hóa quan hệ.

Ông Anutin nhấn mạnh Thái Lan và Campuchia cần tránh xung đột vì điều đó chỉ mang lại tổn thất và đau khổ cho người dân hai nước.

Trong khi đó, Thủ tướng Hun Manet cho biết các bộ trưởng ngoại giao hai nước sẽ tiếp tục đối thoại trong thời gian tới nhằm tìm kiếm giải pháp lâu dài cho tranh chấp.

Moskva nêu yêu cầu mới với Kiev

Trợ lý Tổng thống Nga Vladimir Putin, ông Yury Ushakov tuyên bố Moskva không thấy lý do tiếp tục các cuộc tiếp xúc ba bên với Mỹ và Ukraine nếu Kiev không thực hiện “một bước đi nghiêm túc”.

Theo ông Ushakov, các cuộc đàm phán do Mỹ làm trung gian đã đình trệ kể từ cuộc gặp gần nhất tại Geneva hồi tháng 2.

Quan chức Nga cho rằng Ukraine cần có động thái cụ thể để mở đường cho việc chấm dứt xung đột và tạo cơ hội cho các cuộc đối thoại lâu dài hơn.

Giới quan sát nhận định phát biểu của ông Ushakov ám chỉ yêu cầu Ukraine rút quân khỏi các khu vực ở Donbass mà Nga tuyên bố sáp nhập từ năm 2022.

Trong khi đó, chính quyền Kiev tiếp tục khẳng định sẽ không nhượng lại bất kỳ vùng lãnh thổ nào và coi việc giành lại các khu vực đã mất là mục tiêu ưu tiên hàng đầu.